– Lễ hội xô đụng tại Đình thần Dương Đông là một trong những sinh hoạt tín ngưỡng dân gian đặc sắc của cư dân ven biển Phú Quốc, gắn với ước vọng cầu mưa thuận gió hòa, mùa cá bội thu và cuộc sống bình an. Dù không quá rầm rộ như những lễ hội lớn, Xô Đụng mang màu sắc rất riêng của văn hóa biển đảo.
– Lễ hội được tổ chức vào 15, 16 tháng 7 âm lịch hằng năm. Ý nghĩa của lễ hội nhằm cầu siêu độ cho vong linh những chiến sĩ đã hy sinh, những hồn ma không người cúng viếng, vất vưởng.
– Trước ngày lễ, người dân mang đồ đến ủng hộ chùa để thực hiện phát chuẩn cho người nghèo, tùy theo điều kiện kinh tế mà mỗi cá nhân đóng góp nhiều hay ít. Các chủ ghe, thuyền thì chuẩn bị bánh, hoa quả để đơm (cho thức ăn vào vật dụng) “Đại Hỏa Sơn” mà dân gian gọi là Cổ Đụng. Các gia đình khác trên đảo mang hoa quả, hương đến cúng và cầu mong bình yên cho gia đình và xóm làng.
– Tại lễ hội, người dân sẽ dâng cúng lễ vật được gắn trên cỗ đụng hình tháp gồm bánh, trái cây, mì gói, nước ngọt, bánh tét, bột ngọt, đường,… Sau đó, các cỗ đụng này sẽ được ban tổ chức đặt trên cao.
– Khi lễ đăng đàn kết thúc và tháo gỡ đèn lồng treo giữa sân đình xuống, ban tổ chức sẽ lấy lễ vật trên cổ đụng, gói lại rồi tung xuống cho người dân và du khách nhận lộc.
– Phần được nhiều người mong đợi nhất trong lễ này là nghi thức đón Cổ Đụng. Suốt thời gian diễn ra lễ, người dân trên đảo tập trung đông để cùng nguyện hương, xin lộc và cầu cho mưa thuận gió hòa, làm ăn thuận lợi. Những cái đụng được xô xuống để mọi người cùng hưởng thể hiện sự chia sẽ giữa người sống và người chết; giữa người giàu và người nghèo.
– Trên mỗi cỗ đụng hình tháp sẽ có một lá cờ. Lá cờ này của ngư dân thì họ sẽ mang về treo lên tàu đi biển, với mong muốn mưa thuận gió hòa, ăn nên làm ra, thuyền đầy ắp cá tôm.
